SPITSBERGEN - IJSBERENSPECIAL, 10 DAGEN
IJsberen zijn voor veel mensen het summum van het Arctische wildlife en op deze tocht hebben we een zéér goede kans om deze grootste landcarnivoor ter wereld in een ijzingwekkende setting te ontmoeten. In het pakijs, op een gletsjerfront, nabij een walviskarkas, op schotsen met Ringel- en Baardrobben: we zien zoveel moois dat zelfs het zoeken al de moeite waard is. Voor velen is het zien van een IJsbeer een ervaring die de tijd even doet stilstaan, die een levenslange indruk nalaat en de meest uitgesproken natuurliefhebber doet verstommen.

Inezia Tours wil alles in het werk stellen om in het keizerrijk van de IJsbeer op zoek te gaan naar deze sensationele dieren. De kans dat we op deze reis geen IJsberen zullen zien, lijkt misschien klein, maar uitgesloten is het nooit.

Ook zonder IJsbeer blijft een Spitsbergentrip een imposante gebeurtenis met gletsjers, kakkelende Eidereenden, Kleine Alkjes in zomerkleed die als kleine badeendjes heen-en-weer razen, Grote Burgemeesters in strijd met donkere Noordse Stormvogels voor een stukje visafval, waanzinnige Rosse Franjepoten in hun uitbundige zomerkleed, de mythische Ivoormeeuwen, Poolvossen struinend langs een kolonie Dikbekzeekoeten, Spitsbergen heeft het allemaal. Kwabberige Walrussen op een rustplaats, enorme gletsjerfronten, ruimte en rust, met Papegaaiduikers, Zwarte Zeekoeten, zingende Sneeuwgorzen, de Nederlandse en Belgische Kleine Rietganzen in hun broedgebied, tijdens deze reis komt het allemaal aan ons voorbij.

Deze reis richt zich voornamelijk op de historie, landschappen en natuur van Spitsbergen en er wordt ook veel en lang gezocht naar IJsberen. De kans op het zien van IJsberen is dan ook zéér groot, meer dan 95% tijdens deze reis.

Reisbeschrijving Inezia op internet, klik hier.

Trip Log van de Plancius, klik hier.

HET OVERZICHT
1 Vliegreis Schiphol naar Gardermoen (bij Oslo).
2 Vliegreis van Gardermoen naar Svalbard (bij Longyearbyen)
3 Longyearbyen en IJsberen special op M/V Plancius
4 IJsberen special op M/V Plancius
5 IJsberen special op M/V Plancius
6 IJsberen special op M/V Plancius
7 IJsberen special op M/V Plancius
8 IJsberen special op M/V Plancius
9 Terug in Longyearbayen
10 Vliegreis Svalbard - Gardermoen - Schiphol
KAARTJE: WAAR HET LIGT, HOE GROOT IS HET EN FOTO HOTSPOTS

DE DAG TOT DAG BESCHRIJVING

Dinsdag, 7 juni 2016
Mijn vlucht gaat pas om 21:30 uur, dus ik heb nog de hele dag om mijn tas in te pakken. Ik mag 40 kilo meenemen en dat is fijn als je veel fotoapparatuur wil meenemen. Ik bel voor alle zekerheid nog even met Inezia Tours over het maximale gewicht van 1 tas. 32 Kilo ! Nou met 29 kilo, is dan één tas voldoende.

Veerle brengt mij naar Schiphol. Hier ontmoet ik Cor, Martijn en Ella. Cor en Martijn zijn beide van Inezia Tours. Ella neemt deel aan de reis, ze gaat net als ik de IJsberenspecial doen. Nordic blijkt een prijsstunter te zijn net zoals Ryan Air. Er zijn wat problemen, dus we vertrekken 3 kwartier te laat vanaf de uiterste pier van Schiphol (kenmerkend voor budget maatschappijen).

De vlucht naar Oslo verloopt goed. Uiteraard is alles aan boord verkrijgbaar, een kwestie van betalen. De shuttle bus naar het hotel kost vreemd genoeg ook geld (70 Nkr = 7 Euro). Het is een eenvoudig hotel, prima voor alleen een paar uur slapen en een lekkere warme douche.

Woensdag, 8 juni 2016
Vroeg op, ontbijtbuffet met haring en weer naar het vliegveld. Gezeur over de bagage. In Nederland mag 1 tas 32 kilo wegen, in Noorwegen maar 20 kilo. Door de overstap in Noorwegen gelden Noorse wetten. Vreemd is wel, dat als je bijbetaald, deze wetten ineens niet meer gelden. Dat ruikt naar geldklopperij van een budget maatschappij !

Toch nog een behoorlijk eind vliegen (3 uur) naar Longyearbyen. Ook de bus hier naar het hotel kost 50 Nkr. We zetten de tassen neer in ons hotel Coal Miners Cabins. De kamers zijn pas om 15:00 uur klaar. Lastig is dat Coal Miners Cabins (te) ver buiten het dorp ligt. Geen echte aanrader dus !

Hier horen we de verhalen van het andere schip van Ocean Wide Expeditions (Othelius), dat met motorpech in de haven van Longyearbyen ligt. Een aantal van deze passagiers kunnen morgen overstappen op "ons" schip de Plancius. Daardoor zit de Plancius nu propvol.

We lopen met z'n allen het dorp in en maken wat foto's van o.a. Sneeuwhoeders, Brandganzen, Eidereenden, Rotganzen, Noorse Stern, Paarse Strandloper, Koningseider en Roodkeelduiker. We lopen tot aan het bord van de (pas op) ijsbeer. Hier mag je niet verder zonder gids met geweer. Dan is het toch weer een hele tippel terug naar het hotel. 's Avonds even naar het dorp vinden we dus geen goede optie. Gewoon een hamburger in ons hotel. Prima burger trouwens ! Een kater heb je hier snel, niet van de hoeveelheid alcohol, maar van de prijs ervan.

Donderdag, 9 juni 2016
De Plancius ligt aangemeerd aan de kade. De groep uit Vlissingen komt van boord en gaat een paar dingen bekijken. Wij (Ella en ik) mogen meerijden, nog voorbij het ijsbeerbord. We zien de grauwe en rosse franjepoot. De groep wandelt vanaf de hondenkennel terug naar het schip. Ik neem het busje terug en verblijf nog even in het hotel tot 15:30 uur. Martijn haalt ons (mij en Ella) rond 16:00 uur. Hij is wel te laat, want ze (Inezia) hadden het onderling niet goed afgestemd.

We gaan aan boord van de Plancius, de grote bagage wordt naar je hut gebracht. De hut voor 4 personen is krap. Ik lig met een Australiër en 2 Belgen (waarvan één alleen Frans spreekt). We stoppen een deel van onze bagage in de beperkte bagageruimte van de kamer. De Australiër heeft gelukkig weinig bagage, maar de Belgen hebben grote 500-600 mm lenzen en veel fotospullen zoals statieven.

De launch in de bijeenkomstruimte. Hier krijgen we uitleg en onze verplichte evacuatie oefening. We werpen ook even een blik in de reddingssloepen. Hoe passen we daar in Godsnaam in met 63 mensen ? Daarna is het Kapiteinsborrel. De bemanning stelt zich voor en de meesten spreken gebrekkig Engels. De meeste deelnemers zijn nu Duitsers, dus alles word wel in het Duits vertaald, maar Nederlands ho maar.

Om 23:00 uur naar bed, het is nog volop licht en je bent bang dat er elk moment iets voorbij kan komen wat je dan mist. Dus echt gerust slapen doe je niet. Er zijn er zelfs bij die in de launch blijven slapen met hun kleding aan, zodat ze meteen naar buiten kunnen rennen.

Vrijdag, 10 juni 2016
's Morgens zien we walrussen in het water naast de boot. Ze komen nieuwsgierig kijken. Leuk !

We krijgen een briefing over de zodiaclanding die we gaan maken. We halen rubberlaarzen en krijgen uitleg over de zodiac reddingsvesten. Het in de zodiacs gaan gaat strikt volgens de regels. De expeditieleider en zijn assistenten gaan eerst en nemen geweren mee om de landingsplaats veilig te stellen tegen IJsberen. Daarna volgen de passagiers met zodiacs. Geland op de kust lopen we naar de Walrussen om foto's te maken zonder ze te verjagen. Op de terugweg met zodiac maken we een toertje langs de gletsjer.

Terug aan boord krijgen we een recap. Even evalueren hoe alles is verlopen. Die dag gebeurt er verder weinig, alleen wat rendieren. Wel een mooi landschap van bergen in de mist met een lage hangende zon.

Om 22:45 uur maar eens naar bed.

Zaterdag, 11 juni 2016
Om 5:30 uur opgestaan. Toch bang dieren te missen en de hut is erg benauwd met 4 man.

Aan dek is er weinig te zien, door de mist en sneeuw. Alleen 3-teen meeuwen en stormvogels vliegen met ons mee. We gaan straks weer een zodiakcruise maken. We blijven dus in de zodiak en gaan niet aan land. Toch heeft elke zodiak een geweer aan boord. Meest spectaculair van de "cruise" is de koningseider. Mooie vogel (mannetje) om te zien. Het vrouwtje is saai bruin (schutkleur bij het broeden) en heeft een kenmerkende "glimlach".

Terug aan dek van het schip zien we nog een dwergvinvis (minky whale) en een baardrob in het water. Robben duiken echter meteen onder water, dus laten zich lastig fotograferen. De dwergvinvis maakt geen blow en toont alleen een kleine rugvin, geen staart. Verder bekijken we de Monaco-gletsjer.

Er is weer een recap, er is een voelbare spanning over het feit dat we nog geen IJsberen hebben gezien. De expeditieleider heeft i.o.m. de kapitein besloten naar het drijfijs in het zuiden te varen. IJsberen zijn tenslotte waar de robben zijn en de robben zijn op het drijfijs (om te rusten en hun jongen op de wereld te brengen). We varen dus om de noordelijkste punt van Spitsbergen heen, waar door de warmte nu geen drijfijs is. Hierbij passeren we 80 graden NB.

Er worden informatiesessies gehouden, over de voedselketen van de walvis en de ijsbeer en hoe essentieel krill is in deze keten. Er zijn echter Noorse bedrijven (AKA) die krill oogsten om omega3 te produceren en hiermee deze voedselketen ernstig in gevaar brengen. Ja, onze exploitatie maatschappij is nog steeds de grootste plaag voor deze wereld. De mens leert niet en alles draait om geld. Ik besef me ineens heel goed dat wat ik nu om me heen zie er waarschijnlijk over 10 jaar niet meer is.

Zondag, 12 juni 2016
Om 3:30 uur opgestaan. We liggen prima op schema, maar er is nog geen drijfijs. Geen drijfijs, geen … We varen nu in wateren die normaal pas eind augustus bevaarbaar zijn. Het opwarmingseffect uit zich hier dus sterk.

Zodra het drijfijs begint en de robben in zicht komen is het feest ! Er worden door de scopen wel 20 beren gespot. Maar een aantal zijn amper met het blote oog te zien. Toch boffen we enorm als we een pas gedode ringelrob zien en de grote dodende mannetjes ijsbeer net wegloopt. Hij heeft de rob ontdaan van het meest calorierijke deel, de huid. Een vrouwtjes ijsbeer wacht geduldig op afstand en ontloopt de mannetjes ijsbeer. Zij doet zich tegoed aan de rest van zijn prooi.

We varen verder en zien verder weg nog meer beren. Een moeder met 2 jongen die wegloopt zodra ze ons en de grote mannetjes ijsbeer ziet. Mannetjes eten wel vaker jongen als ze honger hebben en ijsberen hebben altijd honger. Ze zwemt met de jongen om van schots naar schots te komen. Mooi gezicht.

Ook zien we op grote afstand hoe een ijsbeer een robbennest zoekt en vind. Een ijsbeer kan een nest ruiken tot 1 meter onder ijs en sneeuw. Hij springt er vervolgens op en graaft met de voorpoten het nest uit. Hij heeft een jonge rob te pakken en vreet deze op.

We varen terug en komen weer langs de eerder gedode rob. Nu komen een moederbeer met een tweejarig jong. Ook hun doen zich tegoed aan de resten, net als de burgermeesters en de ivoormeeuwen. Prachtig gezicht. De beren gaan steeds staan om te kijken. Blijkt dat de vorige eter nog steeds in de buurt ligt en dat maakt hun nerveus.

We zien nog een paar walrussen. Als we aan de rand van het drijfijs afmeren, boffen we weer. Eerst een jonge ijsbeer aan bakboord, die erg nieuwgierig is en tot op 10 meter afstand durft te komen. Met de tong uit de bek, ruik hij ons en probeert zich een beeld te vormen of wij eetbaar zijn. Hij geeft de hoop op en gaat weer weg. Maar van aan stuurboord komt ook een ijsbeer. We zien hem al kilometers verderop aankomen. Ook hij/zij komt nieuwsgiering kijken. Tot 4-5 meter van de boot ! Dan schrikt hij ergens van en neemt de benen.

Het is de hele dag al prachtig weer en de zee is spiegelglad. Om 22:30 uur is het bedtijd. Geen schaapjes, maar ijsberen tellen !

Maandag, 13 juni 2016
Om 6:30 uur opgestaan, de zee is nog steeds spiegelglad. De "wake-up call" en de melding voor het ontbijtbuffet zijn elke dag op een ander tijdstip, afhankelijk van het programma. Maaltijden zijn duidelijk bijzaak, als er iets te zien is dan worden maaltijden verschoven of onderbroken. Verbazend is dat er altijd mensen zijn (Nederlanders) die gewoon blijven kaarten ondanks dat er een ijsbeer te zien is. Blijkbaar hebben ze al ijsberen genoeg gezien.

Vandaag om 8:30 uur een "zodiac cruise" naar Alkefjellet. Een rotsformatie vol met alken en meeuwen. Mooi om te doen, alleen oppassen dat je niet onder gescheten wordt. Sommigen krijgen een flats bovenop hun camera ! Om 10:30 uur zijn we weer terug aan boord.

's Middags maken we weer een landing om weer walrussen te zien. Ze liggen aan de voet van een heuvel, waarop een gedenkteken staat. Het gedenkteken herinnert aan de meest noordelijk gevoerde slag tussen Franse marine en Nederlandse walvisjagers. Het doel van de Fransen was deze Nederlandse inkomstenbron te verstoren en niet uit milieu overwegingen ! De walvisjagers uit die tijd schoten alles af wat bewoog en eventueel geld kon opleveren.

Terug aan boord is er een BBQ. Geweldig om in zo'n panorama op het achterdek te BBQ'en en lekker in het zonnetje te zitten. De muziek staat wel in schril contrast met deze serene omgeving.

Dinsdag, 14 juni 2016
Om 6:00 uur op. Wederom ijsschotsen, maar nu boven de 80ste NB graad. Dit is de normale ijsbeerexpeditie manier. We zien voor de lunch een ijsbeer op afstand. Tijdens de lunch zien we een 2de ijsbeer en een 3de (zwemmende) ijsbeer op afstand. Het schip probeert dichterbij te komen, maar deze ijsberen houden bewust afstand.

We krijgen een ijssberenvoorlichting. Zo weegt een vrouwtje tussen de 175-350 kilo, een mannetje tussen de 350-700 kilo (zwaarste ooit 800-850 kilo). Ze zijn dus duidelijk te onderscheiden naar formaat. Jongen blijven 2 jaar bij de moeder, dus die vallen ook snel te onderscheiden in 1 en 2 jarige cups. Een ijsbeer zwemt 10 km/uur (Olympische zwemmer 4,5) en rent 40 km/uur. De poten zijn zo groot als dinerborden en de nagels 5-6 cm lang. Er zijn er wereldwijd 20.000 en er worden ieder jaar 1.000 gedood door mensen met name in Groenland. Na het paren kan de bevruchte eicel wachten met het nestelen in de baarmoeder tot september, zodat de moeder voldoende reserves heeft opgebouwd. Op die manier worden ijsberen gelijktijdig zwanger en komen de jongen eind december - begin januari. Er zijn ook hybriden (mengvormen) van grizzly en ijsbeer, deze zijn vruchtbaar. Deze mengvorm komt steeds meer voor door de opwarming in het Noorden. Om 16:30 uurzien we onze 4de en 5de ijsbeer ver weg.

Woensdag, 15 juni 2016
We zijn op de terugweg naar het zuiden (Longyearbyen). Het is koud, mistig en het regent. Bah, echt Spitsbergen weer. Ik heb het buikvirus waar al menig passagier mee kampt. Gelukkig genoeg toiletten aan boord, maar op zulke momenten heb je liever toch een eigen kamer.

Even na 11:00 uur moeten we de drankjes afrekenen. Maar dit wordt verstoort want er is een fin whale gezien. Alleen een rug en af en toe een blow, maar geen staart. Om 12:00 uur passeert een blue whale (de allergrootste). We worden verrast als hij ineens onder de boeg van het schip doorzwemt.

Ik sla de lunch maar over. Ook de zodiaclanding in Alkhhormer laat ik schieten voor een paar uur ongestoorde slaap.

Om 18:30 uur is er weer een Captains Cocktail. Het afscheid is begonnen. Vervolgens het afscheidsdiner. Na het eten moet ik snel naar de WC. Na een cola ga ik naar bed, kijken of ik van het buikvirus kan afkomen.

Donderdag, 16 juni 2016
Door een groot cruiseschip (ongeveer 1.500 passagiers) kunnen we niet van boord via de kade. Onze grote bagage wordt vroeg gelost op de kade en dan maken we plaats voor het drijvende flatgebouw. De naar schatting 1.500 passagiers overspoelen het gehucht Longyearbyen.

Wij worden dus met onze handbagage per zodiac van boord naar de kade gebracht. Bussen brengen ons naar het hotel. De reisleider zou nog een tripje organiseren, maar ligt nu zelf met het buikvirus op bed. Een poging zelf iets te organiseren met een taxi loopt op niets uit. De taxichauffeur zegt "ja" en bedoelt "nee" en weet niet de plek die wij zoeken. We zien een paar ganzen, Noorse sterns, paarse strandlopers en een bondbek plevier.

We drinken koffie ik het winkelcentrum van het dorp. Ik loopt daarna terug naar het hotel, het regent. Even tijd voor een goede douche en het organiseren van de foto's.

Vrijdag, 17 juni 2016
Het is na het ontbijt wachten op de shuttle bus van 10:45 uur. Het ritje van 50 Nkr. kost ineens 75 Nkr. Als Ella zegt niet meer geld te hebben, kan het ineens ook voor minder. Je wordt ook overal ter werled beetgenomen, zelfs op 78 graden NB. Ik heb uit voorzorg de bagage verdeeld over twee tassen.

Op Svalbard Airport is wel één souvenierwinkel. Is Oslo zijn er gelukkig meer om de tijd te doden. We eten nog wat op het vliegveld, want wat ze aan boord van het vliegtuig hebben smaakt allemaal naar oude kranten. Om 21:45 uur landen we op Schiphol en een half uurtje later zit ik naast Veerle in onze auto op weg naar huis. Dat was een mooie vakantie !!

Copyright © 2016 Tekst: CvN Laatste wijziging: 22 juni 2016